Haberler
Doğal sermayenin hesabı soruluyor... Türkiye'nin Anonim Memelileri
Doğal sermayenin hesabı soruluyor... 26.04.2014 12:58

İnsanlık olarak varlığımızın ve etkinliklerimizin tamamı en temelde, doğanın bize sağladığı ürün ve hizmetlere dayanıyor. Doğa bu ürün ve hizmetleri ekosistemler yoluyla sağlıyor. Bu yüzden de bunlara toplu olarak ekosistem hizmetleri deniyor. Su ve maden kaynakları gibi bazı ekosistem hizmetleri açıkça görülebilirken, madde döngülerini sağlama, kirlilikten arındırma ve iklimi düzenleme gibi bazı hizmetler çok daha dolaylı oldukları için fark edilmeleri de zor. Ekosistem hizmetleri varlığımızın temel şartı olduğu halde her şeyin bir maliyetinin olduğu yaşama düzenimizde ekosistem hizmetlerinin bir maliyeti yok. Bu da kaynakların geri dönüşü olmayan biçimde hızla tükenmesi sonucunu doğuruyor.
İlgili akademik çevreler ve çevre kuruluşları uzun süredir ekosistem hizmetlerinin öneminin farkında. Bu konuda çalışan araştırmacıların bir kısmı ekosistemlerin sağladığı hizmetlerin ekonomik sistem içindeki mali karşılığını hesaplamaya yönelik araştırmalar yapıyor. Ancak bu araştırmalar sonucunda geliştirilen yöntemler, ekonomik sistemlerde kapsamlı olarak uygulamaya konmadığı sürece kuramsal bilgiler olmaktan öteye gidemiyordu. Şimdiye kadar bu konuda küresel ölçekte bir girişimse olmamıştı. Ancak geçtiğimiz yılki Birleşmiş Milletler Sürdürülebilir Kalkınma Konferansının ardından ümit vaat edici bir girişim gerçekleşti. Dünya Bankasının da aralarında bulunduğu 43 fı-nans kuruluşu faaliyetlerini sürdürmeleri ormanlara, suya ve diğer doğal kaynaklara dayanan ancak bunlar için hiçbir maliyet ödemeyen şirketlerin kredilerinde kesintilerin uygulanacağı bir sistem kurmak üzere kolları sıvadı.

Rio +20 Zirvesi olarak da bilinen Birleşmiş Milletler Sürdürülebilir Kalkınma Konferansına ekosistemler üzerindeki tahribatın ticari kuruluşlar ve bütün olarak ekonomi üzerindeki maddi etkileri konusunda kaygılar taşıyan özel sektör liderleri de katıldı. Bunlar arasında, artan nüfus artışının ve iklim değişikliğinin sınırlı doğal kaynaklarımız üzerindeki baskılarının ve giderek artan emtia fiyatlarının farkında olan, bu yüzden de radikal bir yaklaşım gerektiğini savunan çok sayıda özel sektör temsilcisi de vardı. Sonuç olarak bankaların, yatırımcıların ve sigorta şirketlerinin oluşturduğu topluluk, zirvede Doğal Sermaye Bildirisi (Natural Capital Decla-ration, NCD) başlıklı bir bildiri yayımladı.
Bildiride doğal sermaye “Dünyanın doğal değerleri ile (toprak, hava, su, flora ve fauna) bunlardan kaynaklanan ve insan yaşamını mümkün kılan ekosistem hizmetleri” olarak tanımlanıyor. Doğal sermayenin sağladığı gıda, lifler, su, sağlık, enerji, iklim güvenliği ve diğer temel hizmetlerin yıllık değerinin trilyonlarca dolar olduğundan, ancak bunların hiçbir zaman gerekli şekilde değerlenmediğinden söz ediliyor. Ayrıca bu hizmetler yaşamımız için temel teşkil etse de bunların kullanımının ekonomik sistemimizde neredeyse fark edilmediğini, doğal sermayeyi bu şekilde kullanmanın sürdürülebilir olmadığı belirtiliyor. Bildiriyi hazırlayan grup, bu durumdan biraz da kendilerinin sorumlu olduğunu çünkü hem doğal sermayeyi değerlemek için bir yöntemleri olmadığını hem de bazı şirketlerin doğal sermayenin tahribatının kendilerini için yarattığı tehlikeleri zamanında fark etmediklerini de kabul ediyor.

Yazarı İlay Çelik olan bu yazının tamamına
Bilim ve Teknik Dergisi, Nisan 2014 tarih 557 nolu sayıdan yada aşağıdaki linkten ulaşabilirsiniz...

www.myfikirler.org/dogal-sermayenin-hesabini-sorma-zamani.html

www.naturalcapitaldeclaration.org/

 

Okunma sayısı.: 705


Diğer Haberler
Tramem 2019 Kartepe Kampı sona erdi TramemHaber 19.11.2019 16:26
Tramem Kartepe Kampı Başladı TramemHaber 16.11.2019 20:13
Yarasa dostu kasabada geceler kırmızıya dönüştü TramemHaber 05.11.2019 12:49
Tramem 2019 Kartepe Kampı TramemHaber 25.10.2019 20:19
Gaziantep'te çizgili sırtlan leşi bulundu TramemHaber 21.10.2019 16:50
ESKİŞEHİR'DE KARACA GÖRÜNTÜLENDİ TramemHaber 21.10.2019 11:53
Tuncelide Aracın çarptığı vaşak telef oldu TramemHaber 10.10.2019 22:02
Aracın çarptığı vaşak kaza kurbanı oldu TramemHaber 10.10.2019 22:00
Sahile vuran 134 balina öldü TramemHaber 08.10.2019 12:44
Anadolu yer sincabı ve iklim değişikliği TramemHaber 04.10.2019 14:45
Alaçatı'da balina heyecanı TramemHaber 01.10.2019 13:13
Baraj gölü kenarına gelen yavru ayı, yaşam alanına götürüldü TramemHaber 26.09.2019 07:52
Silahla vurulan yaralı vaşak kurtarılamadı TramemHaber 26.09.2019 07:49
Antalya'da neslini böyle kuruttuk TramemHaber 20.09.2019 13:33
Orangutanlar yangınlar nedeniyle yaşam savaşı veriyor TramemHaber 19.09.2019 10:28
İzmir Karaburun'da Akdeniz Foku TramemHaber 16.09.2019 11:00
68.000 noktadan oluşan GPS haritası ile kurtların bölgesel hareketleri TramemHaber 03.09.2019 09:37
Doğa Koruma ve Milli Parklar Genel Müdürlüğü (DKMP) kapatılıyor. TramemHaber 03.09.2019 08:49
Arıcının bal testine tuttuğu ayılar, anzer balını tercih etti TramemHaber 20.08.2019 19:43
Bursa'da ayı ailesine kurtarma operasyonu TramemHaber 20.08.2019 19:30