Haberler
Doğal sermayenin hesabı soruluyor... Türkiye'nin Anonim Memelileri
Doğal sermayenin hesabı soruluyor... 26.04.2014 12:58

İnsanlık olarak varlığımızın ve etkinliklerimizin tamamı en temelde, doğanın bize sağladığı ürün ve hizmetlere dayanıyor. Doğa bu ürün ve hizmetleri ekosistemler yoluyla sağlıyor. Bu yüzden de bunlara toplu olarak ekosistem hizmetleri deniyor. Su ve maden kaynakları gibi bazı ekosistem hizmetleri açıkça görülebilirken, madde döngülerini sağlama, kirlilikten arındırma ve iklimi düzenleme gibi bazı hizmetler çok daha dolaylı oldukları için fark edilmeleri de zor. Ekosistem hizmetleri varlığımızın temel şartı olduğu halde her şeyin bir maliyetinin olduğu yaşama düzenimizde ekosistem hizmetlerinin bir maliyeti yok. Bu da kaynakların geri dönüşü olmayan biçimde hızla tükenmesi sonucunu doğuruyor.
İlgili akademik çevreler ve çevre kuruluşları uzun süredir ekosistem hizmetlerinin öneminin farkında. Bu konuda çalışan araştırmacıların bir kısmı ekosistemlerin sağladığı hizmetlerin ekonomik sistem içindeki mali karşılığını hesaplamaya yönelik araştırmalar yapıyor. Ancak bu araştırmalar sonucunda geliştirilen yöntemler, ekonomik sistemlerde kapsamlı olarak uygulamaya konmadığı sürece kuramsal bilgiler olmaktan öteye gidemiyordu. Şimdiye kadar bu konuda küresel ölçekte bir girişimse olmamıştı. Ancak geçtiğimiz yılki Birleşmiş Milletler Sürdürülebilir Kalkınma Konferansının ardından ümit vaat edici bir girişim gerçekleşti. Dünya Bankasının da aralarında bulunduğu 43 fı-nans kuruluşu faaliyetlerini sürdürmeleri ormanlara, suya ve diğer doğal kaynaklara dayanan ancak bunlar için hiçbir maliyet ödemeyen şirketlerin kredilerinde kesintilerin uygulanacağı bir sistem kurmak üzere kolları sıvadı.

Rio +20 Zirvesi olarak da bilinen Birleşmiş Milletler Sürdürülebilir Kalkınma Konferansına ekosistemler üzerindeki tahribatın ticari kuruluşlar ve bütün olarak ekonomi üzerindeki maddi etkileri konusunda kaygılar taşıyan özel sektör liderleri de katıldı. Bunlar arasında, artan nüfus artışının ve iklim değişikliğinin sınırlı doğal kaynaklarımız üzerindeki baskılarının ve giderek artan emtia fiyatlarının farkında olan, bu yüzden de radikal bir yaklaşım gerektiğini savunan çok sayıda özel sektör temsilcisi de vardı. Sonuç olarak bankaların, yatırımcıların ve sigorta şirketlerinin oluşturduğu topluluk, zirvede Doğal Sermaye Bildirisi (Natural Capital Decla-ration, NCD) başlıklı bir bildiri yayımladı.
Bildiride doğal sermaye “Dünyanın doğal değerleri ile (toprak, hava, su, flora ve fauna) bunlardan kaynaklanan ve insan yaşamını mümkün kılan ekosistem hizmetleri” olarak tanımlanıyor. Doğal sermayenin sağladığı gıda, lifler, su, sağlık, enerji, iklim güvenliği ve diğer temel hizmetlerin yıllık değerinin trilyonlarca dolar olduğundan, ancak bunların hiçbir zaman gerekli şekilde değerlenmediğinden söz ediliyor. Ayrıca bu hizmetler yaşamımız için temel teşkil etse de bunların kullanımının ekonomik sistemimizde neredeyse fark edilmediğini, doğal sermayeyi bu şekilde kullanmanın sürdürülebilir olmadığı belirtiliyor. Bildiriyi hazırlayan grup, bu durumdan biraz da kendilerinin sorumlu olduğunu çünkü hem doğal sermayeyi değerlemek için bir yöntemleri olmadığını hem de bazı şirketlerin doğal sermayenin tahribatının kendilerini için yarattığı tehlikeleri zamanında fark etmediklerini de kabul ediyor.

Yazarı İlay Çelik olan bu yazının tamamına
Bilim ve Teknik Dergisi, Nisan 2014 tarih 557 nolu sayıdan yada aşağıdaki linkten ulaşabilirsiniz...

www.myfikirler.org/dogal-sermayenin-hesabini-sorma-zamani.html

www.naturalcapitaldeclaration.org/

 

Okunma sayısı.: 657


Diğer Haberler
Eskişehir'deki su samurları mercek altında TramemHaber 12.05.2019 14:19
Bir kutup ayısı kameraya denk gelirse ne olur ? TramemHaber 09.05.2019 08:49
Hasta yaban keçisini av koruma memurları kurtardı TramemHaber 09.05.2019 08:44
Bitkin bulunan çakal doğal ortamına bırakıldı TramemHaber 09.05.2019 08:34
Karacalar boğulmaktan kurtarıldı TramemHaber 09.05.2019 08:32
Boz ayı yiyecek ararken görüntülendi TramemHaber 09.05.2019 08:31
Yaralı yaban keçisi yavrusu, botla Fırat Nehrinden karşıya geçirilerek tedavi edildi TramemHaber 09.05.2019 08:27
Bitkin bulunan ağaç yediuyuru tedavi altına alındı TramemHaber 09.05.2019 08:25
Sarıkamış'ta yemek kokusu yavru ayıyı sokağa indirdi TramemHaber 09.05.2019 08:22
Annelerinin terk ettiği yavru tilkiler koruma altına alındı TramemHaber 09.05.2019 08:21
Akdeniz fokunu şikayet ettiler TramemHaber 09.05.2019 08:18
Dağ Ceylanları şimdilik kurtuldu TramemHaber 09.05.2019 07:40
Geyik avı ihalesine protesto TramemHaber 09.05.2019 07:36
Elazığ'da yiyecek arayan ayı ve yavrusu görüntülendi TramemHaber 04.05.2019 14:03
Ayılar yiyecek bulamadıkları için yola indi TramemHaber 30.04.2019 13:30
Yaralı tilkinin tedaviye alınmasını sağladı TramemHaber 30.04.2019 13:23
Nesli Tehlike Altındaki Kuşların Avına İzin TramemHaber 30.04.2019 13:20
Çobanlar yeni doğmuş kurt yavrularını yuvalarında görüntüledi TramemHaber 30.04.2019 13:19
Silahla vurulan hamile tilki kurtarılamadı TramemHaber 30.04.2019 13:14
Antalya'da 25 adet Kirpi ölüsü bulundu TramemHaber 30.04.2019 13:11