Haberler
Yunus parklarında onları eğlenerek izleyenler, dikkat! Türkiye'nin Anonim Memelileri
Yunus parklarında onları eğlenerek izleyenler, dikkat! 09.04.2013 02:56

Türkiye'nin de içinde bulunduğu yunus trafiği endişe verici boyutlarda. Deniz memelileri üzerinden yapılan ticaretin bir an önce son bulması gerekiyor ancak yunus parkları kapatılsın demekle de iş bitmiyor.

Gösteri parkları, büyük akvaryumlar ve sektördeki şirketler el birliğiyle, tutsak yunusları küçük havuzlara hapsetmeye, rahatsız koşullarda seyahat ettirmeye, halihazırdaki tutsakların yanına özgür yunusları dahil etmeye devam ediyor. Uluslararası antlaşmalar gerekli koruma ve yaptırımları sağlamada yetersiz kalırken ülkemizde de kapandı kapanacak denen yunus parkları faaliyetlerini sürdürüyor.

Son derece zeki ve sosyal olan bu canlılar, karmaşık kültürlere ve zengin iç dünyalara sahipler. Öyle ki 2007'de hayata geçirilen uluslararası bir projeyle şempanze ve fil gibi canlılarla birlikte balina ve yunuslar için “insan-olmayan kişi” tanımlaması yapılması, bu canlıların bedensel bütünlük ve özgürlüklerini koruyabilmeleri için yasal haklara sahip olması için çalışılıyor. Ancak henüz diğer sirk ve gösteri hayvanları gibi yunusların da insan merkezli eğlence anlayışının kurbanı olmaktan kurtulmaları için alınması gereken çok yol var.

Türkiye'de durum
Türkiye'de ilk tesis 2001'de Kaş'ta açıldı. Bu listeye İstanbul, Çeşme, Kuşadası, Bodrum, Marmaris, Kemer, Antalya, Belek ve Alanya'nın da dahil olmasıyla şu anda Türkiye'de on kadar yunus parkı bulunuyor. Ancak tutsak yunusların haklarını koruyan, yenilerinin gelişini önleyen ya da en azından düzenleyen bir yasa bulunmadığı gibi bu parkları denetleyen herhangi bir birim de bulunmuyor.
Yunusların ve diğer deniz memelilerinin parklardaki refahı, tesisten tesise farklılıklar gösterse de genel olarak bu canlıların tutsaklık koşullarında ömürleri ciddi anlamda kısaldığından ve tutsaklık altında doğan yavru ölümleri yüksek olduğundan dolayı sektörün devamlılığı için sürekli denizlerden yenilerinin yakalanması gerekiyor. Örneğin CITES (Soyu tehdit altında olan yabani hayvan ve bitki türlerinin uluslararası ticaretine ilişkin sözleşme) verilerine göre Türkiye, ilk tesisin açılışından 2007'ye kadar, bir kısmı tutsaklıkta doğmuş olmak üzere 27 yunus ithal ederken, sadece 2008'de Japonya'da yakalanmış 12 yunus Türkiye'ye getirilmiş. Bunun yanında 1983'te başlayan yunus avlama yasağına rağmen, gelen talepler üzerine, 30 yunusun daha IUCN (Uluslararası Doğa Koruma Birliği) Akdeniz Ofisi’nin “hassas” olarak değerlendirdiği Ege ve Akdeniz’den canlı olarak avlanmasına Tarım ve Köy işleri bakanlığı tarafından izin verildi. 15 Nisan 2007'ye kadar 23 yunus yakalanırken, kalan 7 yunusluk kota için izinler durduruldu.

Yunusların yakalandıkları yerden satın alındıkları ve/ya satın alındıkları yerden kiralandıkları yerlere transferi ise başlı başına bir sorun. Yakalanmaları esnasında yaşadıkları şok ve travmalardan ötürü hayatını kaybetmeyen yunuslar, bu sefer çalıştırıldıkları parklara transferleri sırasında strese, aşırı ısınmaya, zehirlenmelere, çeşitli enfeksiyon ve hastalıklara maruz kalıyorlar.

Geçtiğimiz haftalarda Bodrum Dolphin Park ile Ukrayna'lı Razvaga şirketi arasında, Bodrum Dolphin Park'ın kiraladığı deniz memelileri üzerinden çıkan ticari anlaşmazlıklar gündeme geldi. QHA'nın haberine göre 3'ü yunus, 6 deniz memelisini Razvaga şirketinden kiralayan Bodrum Dolphin Park işletmesi hayvanların kirasını ödemediği ve yapılan görüşmelerde anlaşma sağlanamadığından, Razvaga şirketi tarafından sözleşmesi feshedildi. Şirket hayvanların iadesini isterken, Bodrum Dolphin Park sözleşme dolmadan iadeyi reddetmişti. Eğer yunuslar Ukrayna'ya iade edilirse veya edildiyse (genel olarak yunus trafik ve ticaretinde şeffaflık çok az olduğundan bu bilgiler ancak duyumlar yoluyla elde edilebiliyor), oradan da Prag'daki bir gösteri için transferleri söz konusu olabilir. Çek Cumhuriyeti yunus gösteri parklarına sahip olmayan Avrupa Birliği ülkelerinden biri. Ülkedeki hayvan hakları aktivistleri kamuoyunda farkındalık yaratmak için çalışmalarını sürdürürken, CITES'e transfer izni için başvurunun gittiği rapor edildi.

........

haber.sol.org.tr/ekonomi/yunus-parklarinda-onlari-eglenerek-izleyenler-dikkat-haberi-71043

 

Okunma sayısı.: 610


Diğer Haberler
Tramem Magma da TramemHaber 16.07.2020 11:17
Avını yiyen vaşak görüntülendi TramemHaber 10.07.2020 14:32
Yaban hayvanları av hedefi değildir ! TramemHaber 29.05.2020 05:36
Anne kurdu öldürenlere ceza yağdı TramemHaber 29.05.2020 05:32
Tekirdağ'da Alaca Sansar bulundu TramemHaber 28.05.2020 00:24
Yedi kurt yavrusu korumaya alındı TramemHaber 25.05.2020 16:32
Nallıhan'da geyik sürüsü görüldü TramemHaber 25.05.2020 16:25
Köpeklerin saldırdığı yavru ayı öldü TramemHaber 25.05.2020 16:23
Oklukirpiyi öldürdüler... TramemHaber 25.05.2020 16:23
Ankara'da bulunan yavru ayı... TramemHaber 25.05.2020 16:22
İspanya da 150 yıl sonra bozayı TramemHaber 25.05.2020 16:18
Munzur Dağları nın yaban hayatı TramemHaber 25.05.2020 16:10
Kurt yavruları koruma altına alındı TramemHaber 25.05.2020 16:07
Malatya'nın biyoçeşitliliği izleniyor TramemHaber 25.05.2020 16:07
Kastamonu’da dört yavrulu ayı ailesi TramemHaber 25.05.2020 16:05
Tosya da yavru karaca görüntülendi TramemHaber 25.05.2020 16:01
Kaçak avcılığa geçit yok TramemHaber 25.05.2020 15:58
TÜDAV’dan ‘Dünya Çevre Günü’ çağrısı TramemHaber 25.05.2020 15:58
Ceylanlar için yeni populasyon TramemHaber 25.05.2020 15:55
Yarasaları suçlu ilan etmek çözüm değil TramemHaber 25.05.2020 15:53