Haberler
BEYAZ ELLİ GİBON Türkiye'nin Anonim Memelileri
BEYAZ ELLİ GİBON 07.11.2012 13:31

Gibongiller (Hylobatidae), küçük insansı maymunlar olarak da adlandırılırlar. Familya 15 türü kapsamaktadır. Gibongiller Güneydoğu Asya'da, Hindistan’ın kuzeydoğusundan Myanmar, Çin, Malezya, Endonezya, Borneo ve Cava'ya kadar uzanan bir coğrafyada yaşar. 16'ncı yüzyıla kadar daha da yaygındılar.

Yağmur ormanlarında ve bazen 1800 metre yüksekliğe kadar dağlık ormanlarda yaşarlar. Beyaz elli gibonların vücutları ince , kuyruksuz, kafası küçük ve bacaklarına göre uzun ve kaslı kolları vardır. Uzun kolları sayesinde daldan dala atlayarak yer değiştirirler. Boyları 45 - 90 cm ve ağırlıkları 4 - 13 Kg arası değişir. Yüzünün ortası siyah ve etrafı beyaz ile çerçevelenmiş, elleri ve ayakları beyaz , postları siyah, gri ya da kahverengi tonlarında olur. Esnekliği ile bilinen Gibonlar tek elle dala tutunurken 360 derece dönebilen tek primattır. Kollarını havaya kaldırıp, dengede tutarak iki ayak üzerinde yürüyebilirler. Yuva yapmazlar. Ama geceyi ağaçlarda geçirmek için her zaman aynı yere giderler. Kendilerine ait bölgeleri vardır. Oturarak uyurlar. Sabah erken saatte Gibon çifti şarkı söyler gibi önce dişi gibon ses çıkarır sonra erkek gibon devam eder. Bu sesler çiftin arasındaki bağı güçlendirir ve diğer maymunlara kendilerini ve bölgelerini ilan ederler. Gibonlar kendi bölgelerine çok titizce sahip çıkar. Bir çiftin bölgesi 25 ila 50 dönüm büyüklüğünde olur. Bölgeyi savunmaları fiziksel şiddetten daha çok sesli bağırışları, ağacın üstünde zıplamaları ve dalları kırmaları ile düşmanlarını ürkütmeleriyle gerçekleşir. Ağaçların dallarında yaşarlar nadiren aşağı inerler.

Gibonlar ömür boyunca tek bir eşe sadık kalırlar. Bir çift yavrusu ile bir bölgede yaşar ve bu bölgeyi başkalarına karşı savunur.6 yaşında yetişkin olurlar ve ailesiyle yaşar, tüm aile fertleri birbirlerine bağlıdır. Aile kurmaya karar verdiklerinde ailesinin yanından ayrılırlar. Gibonlarda belli bir çiftleşme zamanı yoktur. Dişi her 2 - 3 yılda tek bir yavru doğurur, ikizler nadirdir. Yavru ilk başta annesinin karnına tutunur, daha sonraları baba da çocuk bakımına katılmaya başlar. Ancak 1,5 - 2 yıl sonra yavru sütten kesilir. Hayvanat bahçesinde yaşayan Gibonlar 34 yaşına kadar yaşayabilmektedir, ancak doğada yaşayanların ömrü 25 yıl civarında olduğu tahmin edilir

Genelde tüm gün yiyecek ararlar. Meyve ve yapraklarla beslenirler, eğer çok aç kalırlarsa böcek ve kuşların yumurtasını da yerler.

Yaklaşık 16'ncı yüzyıla kadar Çin'de gibonlar çok yaygındı ve böylece Çin edebiyatında da izlerini bıraktılar. Çinli şairleri özellikle gibonların şarkılarından etkilenmişlerdir. Son yüzyıllarda yayılımları çok daralmıştır. Son yaşadıkları yerlerde de av ve ormanların tahrip edilmesi nesillerini tehlikeye sokmaktadır. Özellikle Cava'da yaşayan gümüş gibon soyu tükenme tehlikesi ile karşı karşıya kalmıştır. UICN, tüm gibon türlerini tehdit altında olarak listelemekte.

Berrin Akyıldırım - Dilek Öğütcü

 

Okunma sayısı.: 1190


Diğer Haberler
Yasin İlemin Muğla’da karakulakları görüntüledi TramemHaber 12.02.2020 21:53
Giresun’da su samuru görüldü TramemHaber 12.02.2020 21:14
Adıyaman’da fotokapana çizgili sırtlan takıldı TramemHaber 12.02.2020 21:12
Köpeklerin saldırdığı su samuru kurtarıldı TramemHaber 12.02.2020 21:03
Zonguldak’ta su samuru ölü bulundu TramemHaber 12.02.2020 20:59
Narvallar: Denizin Tekboynuzları TramemHaber 06.02.2020 11:23
Rüzgar Türbinleri ve Yarasa Ölümleri TramemHaber 06.02.2020 10:30
Trakus İğneada Kongresi 2020 TramemHaber 29.01.2020 07:43
Aracın çarptığı vaşak öldü! TramemHaber 29.01.2020 07:43
Antalya'da ölü Akdeniz foku kıyıya vurdu TramemHaber 21.01.2020 16:31
Şanlıurfa’da çizgili sırtlan ölüsü bulundu TramemHaber 21.01.2020 16:10
Bitkin halde bulunan kurt tedavi altına alındı TramemHaber 21.01.2020 16:02
Yaralı karacanın imdadına jandarma yetişti TramemHaber 13.01.2020 19:20
Sivas'ta bitkin halde bulunan vaşaklar TramemHaber 13.01.2020 12:51
Boz ayı kent merkezine indi TramemHaber 13.01.2020 12:41
Çizgili sırtlan fotokapana takıldı TramemHaber 13.01.2020 12:37
Akdeniz fokunun cansız bedeni sahile vurdu TramemHaber 13.01.2020 12:34
Aç kalan kurt mahalleye indi TramemHaber 13.01.2020 12:34
Çanakkale’de karaca avcıları yakalandı TramemHaber 13.01.2020 12:33
Hayrettin Karaca'yı kaybettik... TramemHaber 13.01.2020 12:31