Haberler
Bozayılar sağlıklı yaşam alanlarının göstergesi Türkiye'nin Anonim Memelileri
Bozayılar sağlıklı yaşam alanlarının göstergesi 28.11.2018 14:10

Bozayılar (Ursus arctos) beslenme alışkanlıkları ve yaşam biçimleri ile içinde bulunduğu yaşam alanlarının sağlıklı olduğunun göstergesi. Bu nadir türün korunması insanın da dahil olduğu tüm canlılar için büyük değer taşıyor. Bu nedenle ayılar Türkiye’nin de taraf olduğu Avrupa Yaban Hayatı ve Doğal Yaşam Ortamlarını Koruma (Bern) Sözleşmesi’ne göre kesin koruma altında. Ayıların yaşam alanlarında zaman zaman karşılaşılan ayı insan çatışmasını ise ayıları öldürmeden ortadan kaldırmak için pek çok yenilikçi yöntem bulunuyor.

Büyük memeliler konusunda çalışan Dr. Yasin İlemin’in konu hakkında yaptığı açıklamaya göre “Bütün yırtıcı türleri gibi bozayıların bir alanda bulunması o alanın ekolojik olarak doğal yapısını koruduğunu göstermektedir. Çünkü bozayı gibi yırtıcı hayvanlar doğada avı olan diğer hayvanlar üzerinde bir kontrol mekanizmasıdır. Bozayı, kurt, vaşak ve karakulak gibi türlerin yok olması ekosistemde otçul türlerin ve yaban domuzlarının aşırı artacağı anlamına gelmektedir ve biz bugün bunu Ege ve Akdeniz bölgesinde özellikle Muğla’da acı bir şekilde görüyoruz.” Dr.Yasin İlemin’e göre bozayılarınTürkiye’deki nüfusu en çok 4000 bireyden oluşuyor.

Doğa Derneği Koruma Programı Koordinatörü Itri Levent Erkol ise konu hakkında şunları ifade etti: “Sıkça gündeme gelen bozayı insan çatışması başta insan kaynaklı sorunlar nedeniyle ortaya çıkıyor. Bozayılar bugün diğer türleride tehdit eden plansız yapılaşma, yol ve baraj inşaatları gibi sebeplerle yaşam alanları ve beslenme kaynaklarını kaybetmekte.Ayılarla insanlar arasındaki çatışma, bozayıların doğal yaşam alanlarının insan faaliyetleri sonucunda parçalanması ve bu nedenle ayıların insanların olduğu bölgelere giderek daha fazla yönelmesinin bir yansıması. Bu nedenle, bu çatışmanın çözülmesi için ayıların öldürülmesi değil, insanın ayılar ve tüm canlılarla uyum içinde yaşayabileceği çözümlerin üretilmesi gerekiyor. Doğa Derneği, önceki yıllarda WSPA (Dünya Hayvanları Koruma Derneği) ile birlikte yürüttüğü çalışmalarda ayı ve insan çatışmasını ortadan kaldırmak için örnek çalışmalar uygulamıştı.”

Bozayılar Türkiye’nin taraf olduğu iki uluslararası anlaşmaya göre de kesin olarak korunması gereken türler arasında yer alıyor. Bu anlaşmalardan biri Avrupa’nın Yaban Hayatı ve Yaşama Ortamlarını Koruma Sözleşmesi, kısa adıyla Bern Sözleşmesi. Bakanlık kararı ile vurulmak istenen boz ayılar, Bern Sözleşmesi Ek II listesi içerisinde yani “kesin koruma altında olan fauna türleri” arasında “ayıgiller” sınıfında yer alıyor. Konuyla ilgili diğer bir anlaşma ise Nesli Tehlike Altında Olan Yabani Hayvan ve Bitki Türlerinin Uluslararası Ticaretine İlişkin Sözleşme, kısaca CITES. Bu sözleşme de ayıları mutlak korunması gereken ve ticareti yapılamayacak türler arasına dahil ediyor.

Bozayı, 4915 sayılı Kara Avcılığı Kanunu’na göre “av hayvanları” arasında değil, “yaban hayvanları” arasında yer alıyor ve bu nedenle avlanması yasak. “Yaban Hayvanlarının ve Yaşam Alanlarının Korunması, Zararlılarıyla Mücadele Usul ve Esasları Hakkında Yönetmelik” ise yaban hayvanlarından zararlı olanlarla mücadele olanağı tanımakla birlikte ve bunun ancak ulusal ve uluslararası mevzuat kapsamında çıkarılacak usul ve esaslar çerçevesinde yapılabileceğini ifade ediyor.

Konu hakkında açıklama yapan Doğa Derneği Koruma Programı Koordinatörü Itri Levent Erkol sözlerine şöyle devam etti: “Türkiye’de doğanın bütünü ve özellikle de bozayı gibi büyük canlılar zaten büyük tehdit altında. Yeşil Yol, diğer yol inşaatları,HES’ler, barajlar, madenler ve sayısız başka proje ayıların ve diğer canlıların yaşam alanlarını böldü, parçaladı, daralttı. Doğa Derneği, 2006 – 2010 yılları arasında bozayılar üzerine gerçekleştirdiği çalışmalar sonucunda ayıların yaşam alanlarının kaybı nedeniyle ciddi tehditlerle karşı karşıya olduğunu ortaya koymuştu. Kısacası ayılar bize değil, biz onlara zarar veriyoruz. Yaşanan ayı insan çatışmasını çözmek ise ayıları öldürmeden mümkün. Doğa Derneği yine önceki yıllarda bu konuda pek çok somut uygulama gerçekleştirdi ve Karadeniz Bölgesi’nde başarılı örnekler oluşturdu. Örneğin, arıcılık yapanların kovanlarını korumak için Rize İkizdere ve Artvin Yusufeli’de arı platformları yapıldı. Arı kovanları, dayanıklı malzemeden yapılan ve yerden üç metre yükseklikte olan bu platformların üzerine yerleştirildi. Bugün ayıları öldürmek yerine, tüm dünyada olduğu gibi bu örnek uygulamaların yaygınlaştırılması ve daha da geliştirilmesi gerekiyor” dedi.

Kaynak:
Doğa Derneği internet sitesi
www.dogadernegi.org/bozayi/

ÜM

 

Okunma sayısı.: 154


Diğer Haberler
Karaya vuran balinanın midesinden 40 kg plastik çıktı TramemHaber 19.03.2019 10:34
Kitap-Çölde Tek Başına TramemHaber 12.03.2019 11:06
Trabzon'da vaşak silahla öldürüldü TramemHaber 12.03.2019 07:16
Yaralı geyik için seferber oldular! TramemHaber 12.03.2019 07:00
Kızıl Geyikler Giresun kırsalına uyum sağladı TramemHaber 12.03.2019 06:59
Bilecik'te araba çarpan geyikler telef oldu TramemHaber 12.03.2019 06:54
Trakus'un 12. Yaşı Kutlandı TramemHaber 08.03.2019 16:27
Pülümür'de Vaşak Görüntülendi TramemHaber 05.03.2019 20:18
Erzurum'da vaşak görüntülendi! O anları böyle anlattı TramemHaber 05.03.2019 12:29
Esrarengiz yeni Katil Balina türü görülmüş olabilir TramemHaber 05.03.2019 12:14
Şırnak'ta nesli tükenmekte olan vaşak görüntülendi TramemHaber 05.03.2019 12:11
2018 Yılında 12.178 Yaban Hayvanı Tedavi Edildi TramemHaber 02.03.2019 20:31
Aç tilkiyi bisküvi ile besledi TramemHaber 01.03.2019 22:25
2018-2019 Av Dönemi Kapandı TramemHaber 01.03.2019 22:19
Pangolinler yetersiz bakımdan öldü TramemHaber 01.03.2019 22:19
Amatör balıkçı Su samuru görüntüledi TramemHaber 01.03.2019 22:13
Eskişehir'in Kuşları fotoğraf sergisi TramemHaber 01.03.2019 21:58
Abu Dabi’ de 35 sene sonra ilk Arap karakulağı TramemHaber 01.03.2019 12:50
Akdeniz de 11.000 den fazla yunus gözlemlendi... TramemHaber 26.02.2019 09:59
Adım adım onları takip ediyor TramemHaber 25.02.2019 07:34