265 / Anadolu Yabankoyunu / Anatolian Argali-Anatolian Mouflon / Ovis aries anatolica Türkiye'nin Anonim Memelileri
Boynuzlular / Anadolu Yabankoyunu / Anatolian Argali-Anatolian Mouflon / Ovis aries anatolica 
 


Yükleniyor.
Yaşam Alanları

Biyolojik Bilgiler
 
80_90, 105_140 cmD: 35_50, E: 75 kg  

Ortalama Yaşam Süresi15_18 yıl
Hamilelik Süresi150 gün

Editör bilgileri
Memeli Türü Anadolu Yabankoyunu
Tür YetkilisiKANDIZLIK
Tür Hakkında ilk derleme29.05.2009 01:26
En son güncellemeyi yapanKANDIZLIK
Son güncelleme08.12.2014 15:24
Güncellenme sayısı14

En İyiler
Anadolu Yabankoyunu
Fotograf Türü Aksiyon
03.11.2009 23:30

Anadolu Yabankoyunu
Fotograf Türü Sanatsal
21.06.2016 10:22

Anadolu Yabankoyunu
Fotograf Türü Beslenme
06.07.2009 17:09

fullHD
Anadolu Yabankoyunu
Fotograf Türü Sabit
27.05.2014 21:10


Video

 
Tanımı
Sistematikteki Yeri :

Sınıf : Mammalia ( Memeliler )
Takım : Artiodactyla ( Çift tırnaklılar )
Alttakım : Ruminantia ( Geviş getirenler )
Familya : Bovidae ( içi boş boynuzlular )
Cins : Ovis
Tür : Aries ( Referans : Ahmet Karataş; WILSON & REEDER (2005)in eserine göre Ovis aries, olarak belirtmiş )
Alt tür :

**************************************************

Anadolu Yaban Koyunu, dünyadaki beş yaban koyunu türünden biri olan Asya Muflonu' nun ( Ovis gmelinii ) 15 alt türünden biridir . Anadolu' daki endemik türlerden biri olup, tüm dünyada sadece Türkiye' de yaşamaktadır .
Kısa tüyleri, kısa kulakları ve kuyruğu, uzun ve ince bacaklarıyla koyundan çok geyikgillere benzeyen Anadolu Yaban Koyunu nun görme, koku alma ve işitme duyuları oldukça fazla gelişmiştir . Son derece çevik ve hızlı olan yaban koyunlarının ön bacaklarının arka bacaklardan kısa oluşu tepelere tırmanmada kendilerine büyük kolaylık sağlar .
Kış mevsiminde tüylerinin rengi koyulaşır, ayak bileklerindeki ve sağrılarındaki beyaz lekeler daha belirgin bir hal alır .Tüylerdeki renk değişimine etki eden tek faktör mevsim değildir, ilerlemekte olan yaşa bağlı olarak da benzer bir etki meydana gelir : 2 yaşın üzerindeki koçların postları daha koyu bir renk olurken, sağrı bölgesinde yer alan beyaz lekeler de belirgin hal alır .
Koçların dikkat çekici özelliklerinden biri iki yana doğru açılan ve yanlara kıvrılarak uzayan boynuzlardır . Boynuzlar 4 aylıkken çıkmaya başlar ve yaşam boyu uzamaya devam eder . 5_6 yaşındaki koçlarda boynuzlar yukarı ve dışa doğru kıvrılmaya başlar . ( 1 ), (3), (4), (5), (6)

Habitatı
Bozkırla ormanın yan yana olduğu, kurak ve yumuşak hatlı tepelerde yaşarlar . Yaşadıkları araziye uyumlarını, taba rengi tüyleri sayesinde sağlarlar .


Yayılışı ve Yerel Adlar
Orta Anadolu bölgesinde bulunur .

Yerel olarak; ceren , ceran , muflon , dağ koyunu gibi farklı isimlerle adlandırılırlar .


Beslenme
Bozkırla ormanın yan yana olduğu, kurak ve yumuşak hatlı tepeler civarındaki step bitkileri besinlerini teşkil eder . (1), (3), (4),(6)

Biyolojisi
iki aylık çiftleşme döneminde erkek ve dişiler birlikte yaşarlar . Kasım ve Aralık ayları genelde çiftleşme dönemleridir . 5 ay süren ortalama gebelik süresinden sonra, doğumlar genelde Mayıs _ Haziran aylarında meydana gelir . ( 1 )

Göçü
Göç pozisyonu yoktur, sadece Türkiye' ye özgü endemik bir türdür .

Popülasyonu
Bilim dünyasına ilk kez 1841 yılında Blyth, 1856 da da Valenciennes tarafından tanıtılmış . 1800' lü yıllardaki yayınlara göre; yaşam alanlarını Ankara, Eskişehir, Afyon ve Konya' nın dağlık bölgeleri teşkil etmekteydi . Aşırı avlanma, bazı avcı türlerin baskısı ve besin sıkıntısı gibi nedenlerle nesli tükenme tehdidiyle karşı karşıya kalan; 1960' lı yıllarda sayıları 50' nin altına düşen bu tür, 1966 yılında 420 km. karelik bir alanda koruma altına alınmıştır . Alınan tedbirler sayesinde bugün sayıları 2000' i aşmıştır . ( 1 ), (4), (5), (6)

Anadolu Yabankoyunu hakkında yayınlanan kitapta, detaylı bilgi ve fotoğraflara ulaşabilirsiniz :

www.milliparklar.gov.tr/kitap/8/?sflang=tr#p=1

Bazı özet bilgileri ise aşağıdaki linkte bulabilirsiniz :

www.tramem.org/memeliler/?fsx=2fsdl4@d&detay=75&sxc=&dfx=7309120357970&g=1#5455


Davranışları
Anadolu yaban koyunlarında erkek ve dişi sürüleri, yılın neredeyse 10 ayını ayrı geçiriyor. Erkekler genelde 10-15, dişiler ise 18-20 bireylik sürüler oluşturuyor. Sürüde lider konumunda olan yaşlı ve deneyimli bir koyun, tehlike anında ayağını yere vurup ıslığa benzer bir ses çıkararak sürüyü uyarıyor ve güvenli bölgelere kaçışı yönlendiriyor. Koç sürüleri, yalnızca cinsel olgunluğa erişmiş erkeklerden oluşuyor. Dişi sürülerinde bulunan genç koçlar ise, henüz “çocuk” olanlar.
Yaban koyunları, yalnızca çiftleşme döneminde daha kalabalık ve karışık sürüler oluşturuyor. Bu dönemlerde sürü liderliği görevini genelde yaşlı bir dişi üstleniyor.

Mevsimsel Davranışlar :

Yaz aylarında dişiler ve erkekler ayrı sürüler halinde ve ayrı bölgelerde, günlerinin yaklaşık 8-10 saatini otlayarak geçiriyor. Kasım-Aralık aylarında yavaş yavaş dişilerin bölgesinde görülmeye başlayan koç grupları, bu dönemde dişiler için şiddetli kavgalara girişiyor. Çiftleşme döneminin ardından bastıran kış, yaban koyunları için yılın en çetin dönemi. Kalın kar örtüsünün altında yiyecek bulmakta zorlanan yaban koyunları, toprağı kazarak yazdan kalma yumru köklere ulaşıyor. Bu dönemde dişi ve erkek sürüleri yine ayrılıyor. Mayıs ayında, hamile dişiler doğum yapmak üzere sürüden ayrılarak ulaşılması güç bölgelere gidiyor. 5 ay süren hamileliğin ardından bir süre tek başlarına yaşıyor, doğum yaptıktan kısa bir süre sonra yeniden sürüye dönüyorlar. Doğduktan birkaç saat sonra bile anneleri kadar hızlı koşabilen yavrular, bir sonraki yaban koyunu neslinin müjdesini veriyor. (3)


Yerel Adlar
Yerel olarak; ceren , ceran , muflon , dağ koyunu, kaya davarı, gibi farklı isimlerle adlandırılırlar . (1), (2) .

Ses-Ötüşü
----------------
----------------

Kaynaklar
Kaynaklar :

1_ Veteriner Hekimler Derneği Dergisi , Cilt: 78, Sayı : 1, 2007 .
2_ www.nationalgeographic.com.tr/ngm/konu.asp?Konu=6&Yil=04&Ay=06
3- www.bozkirincocuklari.com/yaban_koyunu/metin/yaban_koyunlari.htm
4_ www.trforumuz.biz/archive/t-11326.html 5_ tr.wiktionary.org/wiki/Anadolu_yaban_koyunu
6_ www.larende.com/site/page.asp?dsy_id=22124
7_ www.metu.edu.tr/~cbilgin/gmelinii.htm

Anadolu Yabankoyunu Fotografları
Anadolu Yabankoyunu
27.05.2009 22:13
Türün 1. fotografı


Anadolu Yabankoyunu
27.11.2009 23:47
Türün 11. fotografı


Anadolu Yabankoyunu
18.07.2009 14:48
Türün 6. fotografı


Anadolu Yabankoyunu
15.02.2010 23:41
Türün 14. fotografı


Anadolu Yabankoyunu
18.07.2009 09:04
Türün 5. fotografı


Anadolu Yabankoyunu
28.12.2009 19:43
Türün 12. fotografı


Anadolu Yabankoyunu
31.05.2009 18:34
Türün 3. fotografı


Anadolu Yabankoyunu
27.05.2014 23:26
Türün 23. fotografı


Anadolu Yabankoyunu
25.02.2010 21:26
Türün 15. fotografı


Anadolu Yabankoyunu
09.06.2011 01:17
Türün 17. fotografı


Anadolu Yabankoyunu
22.02.2013 21:51
Türün 19. fotografı


Anadolu Yabankoyunu
01.06.2014 01:58
Türün 24. fotografı


Anadolu Yabankoyunu
08.12.2014 01:54
Türün 30. fotografı


Anadolu Yabankoyunu
16.02.2015 01:53
Türün 31. fotografı


Anadolu Yabankoyunu
07.12.2015 11:05
Türün 32. fotografı


Tüm Anadolu Yabankoyunu Fotografları