210 / Anadolu Körfaresi / Xanthodon's Blind Mole Rat / Nannospalax xanthodon Türkiye'nin Anonim Memelileri
Körfareler / Anadolu Körfaresi / Xanthodon's Blind Mole Rat / Nannospalax xanthodon
 


Yükleniyor.
Yaşam Alanları

Biyolojik Bilgiler
 
16-25 cm150-350 kg  

Ortalama Yaşam Süresi2-4 yıl
Hamilelik Süresi34 gün
Doğumda ki Yavru Sayısı1-5 adet
Yavru Boyu30-40 mm

Editör bilgileri
Memeli Türü Anadolu Körfaresi
Tür Yetkilisispalaxtr
Tür Hakkında ilk derleme29.05.2009 01:04
En son güncellemeyi yapanspalaxtr
Son güncelleme04.01.2018 12:11
Güncellenme sayısı8

En İyiler
Anadolu Körfaresi
Fotograf Türü Aksiyon
15.05.2010 23:34

Anadolu Körfaresi
Fotograf Türü Beslenme
29.06.2016 19:06

Anadolu Körfaresi
Fotograf Türü Sabit
18.10.2009 23:56


Video

 
Tanımı
Silindirik bir vücutları vardır. Dişleri ile kazdıkları toprak altı galeri sisteminde yaşarlar. Toprak altı yaşamına uygun olarak göz açıklıkları bütünüyle kapanmıştır, kuyrukları körelmiştir, kulak kepçeleri de iyice gerilemiş ve sadece küçük bir çıkıntı halindedir. Burun pedleri oldukça geniş ve sert bir yapı kazanmıştır. Bacaklar oldukça kısadır. Boyun kasları çok güçlüdür. Burun çevresindeki kıllar dokunmaya karşı hassastır.

Habitatı
Tarım alanları, çalılık alanların içindeki açıklıklar, dağ yamaçları. Yoğun orman içine girmez. Toprağı yuvalanmaya elverişli pek çok alanda bulunur. Yayılışı Ege bölgesinde deniz seviyesine kadar iner. Bolkarlarda ve Aladağlarda ise 3.000 m'ye kadar çıkmaktadır.

Yayılışı ve Yerel Adlar
Anadolu'nun büyük bölümünde yayılır. Kuzeyde Düzce bölgesinden itibaren Karadeniz sahil bölgesinde bulunmaz. Tarsus ve Adana bölgesinden itibaren Güneydoğu Anadolu Bölgesinde Nannospalax ehrenbergi bulunur, N. xanthodon bu alanda bulunmaz. Akdeniz Bölgesi sahil şeridinde yoktur.
Türkiye'nin çoğu yerinde Köstebekle karıştırılır, bu yüzden sıklıkla Köstebek olarak tanımlanır.

Beslenme
Genel olarak bitkilerin kök, yumru gibi toprak altı kısımları beslenir. Sıklıkla bitki yapraklarını da alta çekerek besin olarak kullanır. Toprakta bulduğu bazı böcek ve solucanlarla da beslendiği olur. Bitki kökleri ve yumrularını besin depolarında biriktirir. Çok sıcak veya çok soğuk dönemlerde donmuş toprağı kazmak mümkün olmadığı dönemlerde bu depolanmış besinleri kullanır. Soğan, havuç, patates gibi besinleri sever ve bunların bulunduğu tarlalarda ürün kaybına neden olabilir.

Biyolojisi
Soliter hayvanlardır. Her yuvada tek birey bulunur. Çiftleşme döneminde erkek ve dişi bir araya gelir, çiftleştikten sonra ayrılırlar. Kış uykusuna yatmazlar. Şubat-Mart dönemi çiftleşirler. Hamilelik 34 gün sürmektedir. Yavrular doğduklarında 6-7 g kadar, çıplak ve pembe renklidir. Yavrular doğumdan sonra 6. haftadan itibaren anaya ait tünel sisteminden bir uzantı şeklinde kendi galeri sistemini kazmaya başlamakta, 11. haftadan sonra da ana yuvasını tamamen terk ederek kendi yuva sisteminde yaşamaya başlamakta, bu safhadan sonra yavru ve ana bir toprak bariyerle yuvalarını birbirlerininkinden tamamıyla ayırmaktadır. Senede 1 defa doğum yaparlar ve yavru sayısı 1-5 arası değişir. Doğada 2-3 yıl kadar yaşarlar. Doğada dişiler daha çoktur ve yaklaşık % 40 erkek, % 60 dişi şeklinde bir oran vardır.

Göçü
Göç yoktur.

Popülasyonu
Türkiye'de populasyon durumunu oortaya koyan çalışmalar nadirdir. Türkiye'de 1000 metrekarede 6 bireyin olduğu yyerler de belirlenmiştir, kilometrekarede 1 bireyden az olan yerler de.

Davranışları
Gece ve gündüz aktiviteleri gözlense de çoğunluk sabah ve ikindi saatlerinde aktiftirler. Besin bulmak için sürekli galeri kazmaları gerekir ve galeriden çıkan toprağı yüzeye iterler. Böylece yaşama alanlarında yüzeydeki küçük toprak yığınları kolayca görülür. Bu toprak tepeciklerinin çapı genelde 40-60 cm kadar olsa da ana yuva alanında bazen 2-3 m çapa ulaşabilmektedir. Gözleri görmediği (göz deri ile kaplıdır) görerek hareket söz konusu değildir. Üç boyutlu yön bulma duyguları ve dünyanın manyetizmasını kullanma özellikleri iyi gelişmiştir. Ancak zemini beton boş bir odaya (yaklaşık 10 m2) 3 körfare serbest bırakıldığında hızlı hareketlerle bir süre değişik yönlere doğru gidip geldikleri gözlenmiştir. Bu hareket sırasında bir birlerine rastladıklarında burun buruna çok kısa süreli bir temas kurarak hemen geri dönmekte ve diğer tarafa gitmektedirler. Karşılaştıkları anda her hangi bir kavga veya saldırganlık gözlenmemiştir. Körfareler kısa bir süre içinde alanı paylaşmakta ve diğerlerinin alanına artık girmemekte ve genellikle hep aynı yolları kullanarak hareket etmektedirler. Gerek kafesindeki, gerekse boş odadaki hareketleri izlendiğinde körfarelerin oryantasyon yeteneğinin oldukça gelişmiş olduğu görülmektedir.

Yerel Adlar
Çoğu yerde Kösü, Kösnü, Körkösü gibi isimlerle anılır.


Ses-Ötüşü
Sesle iletişim azdır ve genelde ana ile yavrular arasında kullanılır. Her yuvada tek birey olduğu için ve sesleri kendi galeri sisteminin dışına çıkamayacağı için sesle iletişimden ziyade burun uçlarını seri bir şekilde galeri tavanına vurdukları özel bir titreşim şekliyle haberleşirler.

Kaynaklar
Sözen, M. and E. Kıvanç, “A new karyotype of Spalax leucodon cilicicus Mehely, 1909 (Mammalia: Rodentia) from type locality in Turkey,” Isr. J. Zool., 44, 53 - 56 (1998).
Sözen, M. and E. Kıvanç, “Two new karyotypic forms of Spalax leucodon (Nordmann, 1840) (Mammalia: Rodentia) from Turkey,” Z. Säugetierkunde, 63, 307 - 310 (1998).
Sözen, M., Çolak, E., Yiğit, N., Özkurt, Ş. and R. Verimli, “Contributions to the karyology and taxonomy of the genus Spalax Güldenstaedt, 1770 (Mammalia: Rodentia) in Turkey,” Z. Säugetierkunde, 64, 210-219 (1999).
Sözen, M., Yiğit, N. and E. Çolak, “A study on karyotypic evolution of the genus Spalax Güldenstaedt, 1770 (Mammalia: Rodentia) in Turkey,” Isr. J. Zool., 46, 239-242 (2000).
Sözen, M., Çolak, E. and N. Yiğit, “Contributions to the karyology and taxonomy of Spalax leucodon nehringi Satunin, 1898 and Spalax leucodon armeniacus Mehely, 1909 (Mammalia: Rodentia) in Turkey,” Z. Säugetierkunde, 65, 309-312 (2000).
Sözen, M., “A karyological study on subterranean mole rats of the Spalax leucodon Nordmann, 1840 superspecies in Turkey,” Mamm. Biol., 69: 420-429 (2004).
Sözen, M., Matur, F., Çolak. E., Özkurt, Ş. and Karataş, A. “Some karyological records and a new chromosomal form for Spalax (Mammalia: Rodentia) in Turkey” Folia Zool., 55 (3): 247-256 (2006).
Ivanitskaya E., Sözen M., Rashkovetsky L., Matur F., and Nevo E., Discrimination of 2n= 60 Spalax leucodon cytotypes (Spalacidae, Rodentia) in Turkey by means of classical and molecular cytogenetic techniques. Cytogenet Genome Res. 122: 139-149 (2008)
Matur F, Çolak F, Sevindik M and Sözen M. (2011). Chromosome differentation of four 2n= 50 chromosomal forms of Turkish mole rat, Nannospalax nehringi. Zoological Science, 28: 61-67.
Sözen M, Çataklı K, Eroğlu F, Matur F, Sevindik M. (2011). Distribution of chromosomal forms of Nannospalax nehringi (Satunin, 1898) (Rodentia: Spalacidae) in Çankırı and Çorum provinces, Turkey. Turkish Journal of Zoology. 35(3): 367-374.
Kandemir I, Sözen M, Matur F, Kankiliç T, Martinkova N, Çolak F, Özkurt ŞÖ, Çolak E. 2012. Phylogeny of species and cytotypes of mole rats (Spalacidae) in Turkey inferred from mitochondrial cytochrome b gene sequences. Folia Zool. 61: 25-33.
Kankılıç, Te. Kankılıç, To. Sözen. M. and Çolak, E. 2013. Genetic Diversities and Geographic Variations of Chromosomal Forms of Nannospalax nehringi (Satunin, 1898) and Nannospalax ehrenbergi (Nehring, 1898) from Turkey, Revealed by RAPD Analysis. Acta Zool. Bulg., 65 (1): 45-58
Sözen M, Çolak F, Sevindik M and Matur F, 2013. Cytotypes of Nannospalax xanthodon (Satunin, 1898) (Rodentia: Spalacidae) from Western Anatolia. Turkish Journal of Zoology. 37 (4): 462-469.
Matur F, Çolak F, Ceylan T, Sevindik M, and Sözen M. 2013. Chromosomal evolution of the Genus Nannospalax (Palmer, 1903) (Rodentia: Muridae) from western Turkey. Turkish Journal of Zoology. 37: 470-487.
Kankılıç Te., Kankılıç To., Sözen M., and Çolak. E. 2015. Allozyme variations in Anatolian populations and cytotypes of the blind mole rats (Nannospalax). Biochemical Systematics and Ecology. 59: 126-134.
Sözen, M., Çolak F., Sevindik, M. and Matur F. 2015. Two new cytotypes and some additional karyologıcal records for Anatolian mole rats of the Nannospalax xanthodon and Nannospalax ehrenbergi (Mammalia, Rodentıa) in Turkey. Folia Zool. 64 (2): 167-172.
Matur, F. and Sözen. M., “A karyological study on Subterrranean Mole Rats of the Spalax leucodon Nordmann, 1840 (Mammalia: Rodentia) superspecies around Bilecik province in Turkey” Zoology in the Middle East, 36: 5-10 (2005).
Sözen, M. “Türkiye Spalax Güldenstaedt, 1770 (Mammalia: Rodentia)’ları Üzerine Biyolojik Bir Araştırma,” Gazi Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Dergisi, 18: 167 - 181 (2005).
Sözen, M., Sevindik, M. and Matur, F., “Karyological and some morphological characteristics of Spalax leucodon Nordmann, 1840 (Mammalia: Rodentia) populations around Kastamonu province, Turkey” Turk J Zool., 30: 205-219 (2006).


Anadolu Körfaresi Fotografları
Anadolu Körfaresi
02.06.2009 10:22
Türün 2. fotografı


Anadolu Körfaresi
28.11.2015 08:49
Türün 15. fotografı


Anadolu Körfaresi
17.01.2011 09:28
Türün 6. fotografı


Anadolu Körfaresi
28.06.2009 13:16
Türün 3. fotografı


Anadolu Körfaresi
22.02.2013 22:51
Türün 9. fotografı


Anadolu Körfaresi
11.05.2015 10:12
Türün 14. fotografı


Anadolu Körfaresi
20.06.2013 19:08
Türün 10. fotografı


Anadolu Körfaresi
28.06.2014 17:31
Türün 11. fotografı


Anadolu Körfaresi
21.01.2018 22:13
Türün 20. fotografı


Anadolu Körfaresi
02.01.2018 01:03
Türün 19. fotografı


Anadolu Körfaresi
12.09.2011 11:52
Türün 7. fotografı


Anadolu Körfaresi
08.09.2014 21:27
Türün 13. fotografı


Anadolu Körfaresi
04.06.2012 00:06
Türün 8. fotografı


Anadolu Körfaresi
03.07.2014 21:42
Türün 12. fotografı


Anadolu Körfaresi
09.07.2017 23:51
Türün 18. fotografı


Tüm Anadolu Körfaresi Fotografları